Niestatek I

Wiersz Jana Andrzeja Morsztyna "Niestetek I" pochodzi ze zbioru ,, Lutnia". Jest utworem żartobliwym, niepozbawionym złośliwości pod adresem kobiet. Zgodnie z poetyką barokową wiersz jest oparty na koncepcie, czyli oryginalnym, zaskakującym pomyśle poetyckim. W "Niestatku" koncept polega na zastosowaniu anafory, czyli wielokrotnego powtórzenia tego samego początku wersu. Kolejne linijki utworu rozpoczynają się od słowa "prędzej":

"Prędzej kto wiatr w wór zamknie

Prędzej morze burzliwe groźbą uspokoi".

Morsztyn wylicza w utworze szereg niemożliwych zjawisk, które wydarzą się prędzej niż którakolwiek kobieta będzie stała w uczuciach. Paradoksalne zjawiska to: schowanie promieni słonecznych w kieszeni, zamknięcie świata w garści, ugaszenie Etny łzami, spotkanie śmierci i śmiechu, wypowiadanie mądrych słów przez szaleńca, zatracenie rozumu i zanik pamięci.

Utwór kończy zaskakująca puenta - okazuje się, że prędzej spełnią się nieprawdopodobne sytuacje "Niźli będzie stateczna która białogłowa".

Utwór składa się z 16 wersów. Jest to wiersz stychiczny, czyli ciągły, bez podziału na strofy. Środki poetyckie najliczniej zastosowane w wierszu to: anafory ("Prędzej), epitety ("morze burzliwe, "sen płonny") i metafory ("Prędzej zamknie w garść świat ten, tak wielki, jak stoi").

Więcej o: