Twórczość Czesława Miłosza jest bardzo różnorodna pod względem rodzajowym i gatunkowym. Przypada na długi czas: dwudziestolecie międzywojenne, lata II wojny światowej oraz okres powojenny. Wybitny polski poeta stworzył wiele poruszających wierszy, esejów i powieści.
Jako poeta Miłosz debiutował w 1930 roku utworami ,,Kompozycja" i ,,Powódź" publikowanymi w uniwersyteckim czasopiśmie ,,Alma Mater Vilnensis". Pierwszy tom utworów lirycznych pt. ,,Poemat o czasie zastygłym" ukazał się w 1933 r. nakładem Koła Polonistów. Kolejny tom ,,Trzy zimy" opublikowano w 1936 r.
Pierwsze utwory Miłosza ukazują kryzys społeczny, zagrożenie świata przez powstające ustroje totalitarne, zbliżającą się wojnę oraz rozprzestrzenianie się kultury masowej. Poeta wraz z Żagarystami (m.in. Aleksander Rymkiewicz, Jerzy Zagórski) tworzył nurt katastroficzny w polskiej poezji lat trzydziestych. W utworach tego okresu sąsiaduje ze sobą obawa o przyszłość cywilizacji z pochwałą życia i przyrody oraz zapowiedź zbliżającej się Apokalipsy z tęsknotą za klasycznym ładem. Oto jeden z obrazów Miłosza - katastrofisty:
Wszystko minione, wszystko zapomniane,
tylko na ziemi dym, umarłe chmury
i nad rzekami z popiołu tlejące
skrzydła i cofa się zatrute słońce,
a potępienia brzask wychodzi z mórz.
(Roki)
W czasie II wojny światowej Miłosz publikował teksty oryginalne i przekłady. W 1942 r. opublikowano tłumaczenie eseju ,,Drogami klęski" Jacques'a Maritaina oraz antologię poezji okupacyjnej ,,Pieśń niepodległa". Do twórczości okupacyjnej zaliczany jest zbiór ,,Świat" (opisujący piękno najprostszych rzeczy), cykl ,,Głosy biednych ludzi" oraz przekład utworu Williama Szekspira ,,Jak wam się podoba".
Miłosz za szczególnie ważny uznawał cykl ,,Głosy biednych ludzi", w którym opisywał rzeczywistość widzianą oczami prostego człowieka.
Kolejny etap twórczości poety określany bywa jako gniewny i demaskatorsko-sarkastyczny. Dotyczy to utworów wchodzących w skład pierwszego emigracyjnego tomu ,,Światło dzienne" oraz poematu ,,Traktat moralny". Utwór ten opisuje sytuację duchową i polityczną powojennej Polski, ówczesnego świata oraz ostrzega przed zbliżająca się (nienazwaną wprost) epoką komunistycznego totalitaryzmu.
Na emigracji powstawały kolejne zbiory wierszy, esejów, powieści oraz prace translatorskie.
Czesław Miłosz jest autorem dwóch powieści: politycznej ,,Zdobycie władzy" oraz ,,Doliny Issy", w której opisał kraj swojego dzieciństwa.
Pod koniec lat siedemdziesiątych Miłosz rozpoczął prace translatorskie nad Biblią. Dokonał przekładu Księgi Psalmów, Księgi Hioba. Tłumaczył na język polski filozoficzne pisma Silone Weil.
W 1980 roku za twórczość poetycką Czesław Miłosz otrzymał Nagrodę Nobla. Jego poezje tłumaczono na język angielski, niemiecki, francuski i litewski.
Twórczość Miłosza ma dla Polaków ogromne znaczenie. Kiedy w kraju nie istniała możliwość swobodnej wypowiedzi, jego utwory mobilizowały naród do przeciwstawienia się reżimowi. Poeta w swoich utworach podkreślał wartość naszej kultury, tradycji. Dzięki Nagrodzie Nobla znany jest Polakom przynajmniej z kilku utworów.