Od wtorku nowy szef resortu Krzysztof Jurgiel bierze udział w posiedzeniu Rady UE ds. rolnictwa w Brukseli. Komisja Europejska miała nadzieję, że podczas tego posiedzenia ministrowie zgodzą się na "odważną" reformę rynku cukru. Polega ona na ograniczeniu produkcji, obniżeniu cen interwencyjnych o 39 proc. i dopuszczeniu na unijne rynki taniego cukru z Azji i Ameryki Południowej. Komisja proponowała, żeby ci producenci cukru, którym działalność przestanie się opłacać, dostali sowite odszkodowania, o ile zdecydują się na ostateczne wyjście z rynku i zaprzestanie produkcji.
Porozumienie wydaje się jednak odległe. Polska nie jest bowiem jedynym krajem, który nie zgadza się na radykalne cięcia cen i kwot produkcyjnych. Wśród blokującej reformę "jedenastki" są też m.in. Włochy i Hiszpania. Minister Jurgiel przywiózł do Brukseli listę szesnastu żądań. Bez tych poprawek - mówi rząd - produkcja cukru w Polsce staje pod znakiem zapytania.
Ujawniony we wtorek kompromisowy projekt reformy, opracowany przez rząd brytyjski (sprawujący prezydencję w UE), uwzględnił kilka uwag Polski, m.in. utrzymanie ceny interwencyjnej jeszcze przez cztery lata (tzw. okres przejściowy). To jednak naszemu rządowi nie wystarcza. Chce dłuższego - dziesięcioletniego - okresu przejściowego. I wyższej ceny interwencyjnej, niż proponują Brytyjczycy. - Na razie Polska nie akceptuje kompromisowego projektu - powiedział dziennikarzom Jurgiel. - Ale trudno powiedzieć, jaka będzie ostateczna decyzja - dodał.
Warszawie się nie spieszy: - Wolelibyśmy oddalić w czasie decyzję w sprawie reformy rynku cukru, żeby poczekać na opinię Parlamentu Europejskiego w tej sprawie - deklarował Jurgiel.
Ostrzej mówią plantatorzy buraków. - Propozycja brytyjska jest nie do przyjęcia, nie wprowadzono dla nas żadnej istotnej zmiany - mówi prezes Krajowego Związku Plantatorów Buraka Cukrowego Stanisław Barnaś.
Ważnym dla plantatorów punktem spornym jest propozycja Brukseli utworzenia funduszu restrukturyzacyjnego. Cukrownie płaciłby na niego obowiązkowe składki i to właśnie z tych pieniędzy pochodziłyby rekompensaty za wycofanie się z rynku, jeśli produkcja przestaje się opłacać. Nasi cukrownicy boją się, że skorzystają na tym zachodnie koncerny obecne w Polsce. W jaki sposób? Wartość cukrowni wycenia się według limitów produkcji cukru, które jej przysługują (te limity przydziela Unia). Średnia cena, za jaką zachodnie koncerny kupowały nasze cukrownie, wynosiła 400 euro za tonę limitu produkcji. Odszkodowanie za zakończenie produkcji ma wynieść... 730 euro za tonę limitu. Koncerny mogą więc swoje cukrownie w Polsce zamknąć, "oddać" Unii limity i na tym świetnie zarobić. A plantatorzy zostaną na lodzie. Nie sprzedadzą swoich buraków.
- Na razie mamy sygnały od całej naszej "jedenastki", która blokuje reformę rynku, że wszyscy mocno się trzymają - mówi Kazimierz Kobza ze Związku Plantatorów.