Producenci materiałów budowlanych lubią UE

Jak przedsiębiorcy budowlani oceniają swoją ponadroczną obecność w UE? Raczej nie najlepiej. Zadowoleni są głównie producenci materiałów budowlanych. Niestety, tego samego nie można powiedzieć o większości firm wykonawczych i deweloperskich

Tak wynika z najnowszych badań firmy ASM - Centrum Badań i Analiz Rynku, zaprezentowanych na czwartkowej konferencji "Monitoring rynku budowlanego". Spośród 171 producentów materiałów budowlanych, którzy odpowiedzieli na ankietę ASM, przeszło połowa przyznała, że wejście Polski do UE stworzyło szansę na rozwój firm głównie dzięki ekspansji na rynki unijne. Siedmiu na dziesięciu producentów zadeklarowało, że w najbliższych latach zamierza zwiększyć eksport swoich wyrobów.

Niestety, wśród dystrybutorów materiałów budowlanych oraz firm wykonawczych i deweloperów optymiści są w mniejszości. Aż 58 proc. ankietowanych handlowców i deweloperów oraz 55 proc. firm wykonawczych nie widzi szansy na rozwój. W przeciwieństwie do producentów materiałów budowlanych ich możliwości eksportowe są dużo mniejsze (choćby ze względu na ograniczenia w przepływie siły roboczej).

Najprawdopodobniej te kiepskie oceny biorą się więc stąd, że tym grupom przedsiębiorców, którzy działają głównie na rynku krajowym, przystąpienie Polski do UE kojarzy się przede wszystkim z podwyżką VAT na materiały budowlane z 7 do 22 proc. Skutki tej podwyżki okazały się bardzo dotkliwe, bo na spadek

sprzedaży materiałów budowlanych na rynku krajowym skarżyło się w ankiecie ASM ponad trzy czwarte handlowców oraz ponad połowa producentów! Nie dość, że podwyżka VAT osłabiła zapał Polaków do budowania i remontowania domów, to jeszcze wielu inwestorów zaczęło korzystać z materiałów i usług w szarej strefie. Na jej wzrost wskazuje prawie co piąty przedsiębiorca.

Jak duża jest szara strefa? Nie wiadomo. Badani przedsiębiorcy oceniają ją na podstawie własnych obserwacji i doświadczeń. I tak producenci twierdzą, że tkwi w niej najprawdopodobniej ponad jedna czwarta rynku materiałów budowlanych. Natomiast dystrybutorzy i firmy wykonawcze są zdania, że za plecami fiskusa trafia do inwestorów jedna piąta wyrobów i usług.

Nic więc dziwnego, że to Związek Pracodawców-Producentów Materiałów dla Budownictwa oraz Polska Izba Przemysłowo-Handlowa Budownictwa najbardziej lobbowały za uchwaleniem ustawy, która ma zrekompensować inwestorom indywidualnym skutki podwyżki VAT na materiały budowlane z 7 do 22 proc. W przyszłym roku każdy, kto samodzielnie buduje i remontuje swój dom lub mieszkanie, będzie mógł wystąpić do urzędu skarbowego o zwrot różnicy między stawkami tego podatku.

Badania ASM wykazały jednak, że przedsiębiorcy starają się dostosować do nowych warunków. Co drugi producent materiałów budowlanych i firma handlowa oraz co trzeci deweloper i firma wykonawcza zmieniła w ostatnich kilkunastu miesiącach strategię działania. Wszyscy najczęściej starają się rozszerzyć ofertę wyrobów lub usług. Producenci deklarują także m.in. podjęcie nowych inwestycji, zwiększanie eksportu, nawiązanie współpracy z nowymi partnerami oraz tworzenie nowych punktów sprzedaży. Na ten ostatni element strategii wskazują też najczęściej firmy wykonawcze. Z kolei dla handlowców najważniejszym zadaniem jest, oprócz rozszerzenia oferty, rozbudowa sieci sprzedaży.

Najprawdopodobniej za kilka miesięcy nastroje przedsiębiorców będą dużo lepsze, ponieważ - jak zauważają analitycy ASM - w tym roku branża budowlana zaczęła wychodzić z trwającej cztery lata zapaści. Po sześciu miesiącach produkcja budowlana była wyższa o 8,5 proc. niż w analogicznym okresie ubiegłego roku. Wyższą dynamiką wzrostu mogą pochwalić się w Europie tylko: Słowacja, Łotwa, Estonia, Węgry, Słowenia i Litwa. Do tej pory skutki tego ożywienia inwestycyjnego odczuwały głównie firmy inżynieryjne (przygotowujące grunty pod budowę) oraz remontowe. W ASM twierdzą jednak, że w następnych latach utrzyma się ok. 6-proc. tempo wzrostu produkcji budowlano-montażowej, o ile gospodarka będzie rosła w tempie co najmniej 4-proc. oraz uda się Polsce wykorzystać terminowo unijne fundusze strukturalne (m.in. na budowę infrastruktury).