Śmigus-dyngus. Skąd się wziął ten zwyczaj? Kiedy obchodzimy lany poniedziałek?

Co to jest śmigus-dyngus? Kiedy obchodzimy tzw. lany poniedziałek i jakie tradycje są związane z tym zwyczajem? Podpowiadamy.
Zobacz wideo

Śmigus-dyngus to zwyczaj, który dziś kojarzymy z Wielkanocą. Pierwotnie był to jednak zwyczaj słowiański, polegający na polewaniu się wodą, symbolizującym nadchodzące po zimie oczyszczenie i radość z nadejścia wiosny. Początkowo miał on znaczenie magiczne - wylewanie wody miało zapewnić odpowiednią ilość deszczu w ciągu roku i gwarantować obfite plony.

Śmigus-dyngus - skąd się wziął? Jakie zwyczaje są z nim związane?

Pierwsze znane nam wzmianki o tym zwyczaju pochodzą z XIV wieku. Śmigus-dyngus był przez lata kultywowany głównie na wsiach, gdzie młodzi chłopcy, używając wiader z wodą, polewali mieszkające w okolicy dziewczyny. Tradycja mówi, że te panny, które nie zostały oblane wodą, miały powód do niepokoju - oznaczało to brak zainteresowania ze strony miejscowych kawalerów i mogło być wróżbą o staropanieństwie. Uważa się że słowo śmigus oznacza polewanie się wodą, z kolei "dyngus" wywodzi się od niemieckiego słowa "dingen", co oznacza „wykupywać się”. Ma to związek ze zwyczajem, według którego panny mogły wykupić się, obdarowując kawalerów pisankami. 

Śmigus-dyngus. Kiedy wypada lany poniedziałek?

Do XV wieku śmigus i dyngus były dwoma odrębnymi zwyczajami, z czasem jednak "zlały się" ze sobą. W pewnym momencie historii słowiański zwyczaj został także zapożyczony przez religię chrześcijańską i dziś wiążę się z obchodami świąt wielkanocnych. Śmigus-dyngus jest dziś zabawą o charakterze ludowym, obchodzoną na dzień po Wielkanocy, co oznacza, że w tym roku lany poniedziałek wypada w poniedziałek 22 kwietnia.