Mechaniczny w ratuje ludzi

wiat zwierzt coraz czciej jest inspiracj dla konstruktorw robotw. Na robozwierzaki czekaj ratownicy, wojskowi i... specjalici od dezynsekcji
Run dach potnego aquaparku. W pltaninie rur, blachy i betonowych filarw znajduj si setki ludzi, wszdzie tryska woda, sycha jki rannych. Ratownicy nie maj do rodkw, by szybko dotrze do wszystkich - ciko ranni mog umrze, nim otrzymaj pomoc. Trzeba ustali, gdzie s. W ruiny wlizguje si kilka zdalnie sterowanych mechanicznych wy. Kamery w ich gowach przekazuj ratownikom obraz ze rodka zwaowiska. Roboty wciskaj si w kad dziur, a gdy trzeba, przepywaj baseny. Do szybko ratownicy wiedz, jak wyglda zwaowisko i gdzie s najciej ranni. To na nich skupiaj swoje wysiki.

Tak moe wyglda akcja ratownicza w niedalekiej przyszoci. Robowe ju istniej - niezalenie od siebie zbudowao je kilka zespow z caego wiata. Konstruktorzy licz, e wanie ratownicy bd gwnymi nabywcami robotw, ktre mog si dosta prawie wszdzie i poruszaj si doskonale po ldzie i wodzie.

Robot biega po wodzie

W to niejedyny gad skopiowany przez konstruktorw robotw, ktrzy coraz chtniej sigaj po osignicia biomimetyki - nauki zajmujcej si kopiowaniem rozwiza przyrody. Mechaniczne odmiany maj ju te dwie jaszczurki - bazyliszek zwyczajny i gekon. Mechaniczne wersje przypominaj te prawdziwe tylko pewnymi cechami, a nie wygldem. Umiejtno biegania po wodzie bazyliszka zachwycia inynierw. W 2004 r. biolodzy rozgryli, e pomaga mu w tym nie tylko odpowiednia budowa ap, ale te sposb, w jaki stawia kroki. Uzbrojeni w t wiedz inynierowie z amerykaskiego Carnegie Mellon University w kwietniu tego roku zaprezentowali robota, ktry potrafi chodzi po wodzie i po ldzie.

Natomiast gekon znalaz si w grupie zwierzakw do skopiowania, gdy potrafi spacerowa po gadkiej pionowej powierzchni. Najgenialniejszy wynalazca - natura - zafundowa mu na apach nanorurki, ktre przysysaj si do powierzchni. Ich niezwyko tkwi w tym, e trzymaj szalenie mocno (gekon moe zawisn na jednym palcu!), ale jednoczenie jaszczurka nie potrzebuje wielkiej siy, by ap oderwa. Specjalici od nanotechnologii skopiowali ten wybitny wynalazek i w maju tego roku pierwszy robogekon pomaszerowa po cianie.

Jego narodziny najbardziej chyba uradoway - poza twrcami - wojskowych. Taki robot moe wej wszdzie, wic bdzie wietnym zwiadowc. Nieocenione mog by te rkawice i buty pokryte przylepnymi nanorurkami.



Muy wrc do wojska? Skoro ju jestemy przy wojsku, to warto wspomnie o pokazanym kilka tygodni temu robosoniu, a waciwie robotrbie, gdy za reszt zwierzcia suy uywany od lat zwyky robot na gsienicach. Amerykaska agencja wojskowa DARPA zajmujca si zamawianiem u naukowcw rnych, czasem bardzo dziwnych wynalazkw wymylia, e skopiowanie trby sonia moe rozwiza problem ze sabymi moliwociami chwytnymi robotw. So swoj trb z rwn atwoci podnosi orzeszek jak pie drzewa. Tymczasem sztuczne rce i inne chwytaki nierzadko maj powane kopoty ze zapaniem nieregularnych lub kruchych przedmiotw. Majca rozwiza ten problem mechaniczna trba to pokryta czujnikami nacisku i wypeniona spronym powietrzem elastyczna rura z kamer zamontowan na kocu.

Rwnie na zamwienie wojska naukowcy z firmy Boston Dynamics opracowali robota zwanego BigDog. Porusza si on na czterech nogach, dziki czemu pokonuje trudny teren lepiej ni pojazdy na koach czy gsienicach. Ma peni funkcj mua XXI wieku, niosc za amerykaskimi onierzami cz wyposaenia.

Karaluch na kkach

Bardzo przydatne dla armii mog by te prace prowadzone przez naukowcw synnego Massachusetts Institute of Technology w USA. Badaj oni mechanizmy, ktre pozwalaj m.in. ptakom i pszczoom nie zderza si ze sob w powietrzu. Ich skopiowanie ogromnie pomoe w pracach nad autonomicznymi (czyli dziaajcymi bez ludzkiego operatora) robotami latajcymi. Obecnie, by unika powietrznych kolizji, musz one zna pooenie innych maszyn. Stworzenie wzorowanego na zwierzcym pola magnetycznego, ktre automatycznie "informuje" nadlatujcego robota o obecnoci innego, znacznie uproci sposb dziaania bezzaogowych samolotw.

Najdalej w kopiowaniu zachowania zwierzt poszli jak na razie naukowcy z kilku europejskich uczelni. Nauczyli oni robota, jak naladowa karaluchy i wyposayli go w uywane przez te insekty hormony. Karaluchy nie tylko nie uciekay przed malutk skrzyneczk na kkach, ale nawet day si jej "namwi" na wejcie w mocno owietlony teren, mimo e lubuj si w mroku. Specjalici od dezynsekcji ju zacieraj rce.



Robow na filmie: http://video.google.com/videoplay?docid=139523333240485714