LOT świętuje 90-lecie powstania. Historia narodowego przewoźnika na unikatowych plakatach

Jakub Panek
LOT już od 90 lat na swoich pokładach wozi pasażerów. Powstał pod koniec 1928 roku w wyniku połączenia kilku prywatnych przedsiębiorstw lotniczych. Polskie Linie Lotnicze są jednym z 12 najstarszych przewoźników na świecie. Historię przypominają unikatowe archiwalne plakaty.

LOT od początku miał szczęście do współpracy ze zdolnymi grafikami. Historię spółki można w sposób ciekawy prześledzić oglądając wydawane cyklicznie
plakaty reklamowe. Podczas 90 lat istnienia LOT-u powstało ich ponad 100.
Zaprojektowane przez wybitnych artystów przedwojennych, ale także tych
należących do cenionej na świecie Polskiej Szkoły Plakatu - Janusza
Grabiańskiego, Romana Cieślewicza, Macieja Hubnera, Waldemara Świerzego i
wielu innych.

Pierwszy plakat wpisujący się w historię LOT-u to ten z przełomu 1923 i 1924 roku. Praca autorstwa Józefa Mehoffera promuje Polską Linję Lotniczą Aero Lloyd [pisownia oryginalna - red.], która była jednym z przedsiębiorstw, które połączyły się, tworząc u schyłku 1928 roku LOT.

Plakat promocyjny LOT-u; Józef Mehoffer, 1923-1924Plakat promocyjny LOT-u; Józef Mehoffer, 1923-1924 Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Regularna komunikacja lotnicza odbywała się w tym okresie z lotniska na Polu Mokotowskim na trasach z Warszawy do Lwowa i Gdańska. LOT łączył w ten sposób południowo-wschodnie Kresy z Bałtykiem. Ze stolicy można było również polecieć do Poznania i Krakowa, a stamtąd dalej do Wiednia.

Plakat promocyjny LOT-u; Tadeusz Gronowski, Władysław Główczewski; 1929 r.Plakat promocyjny LOT-u; Tadeusz Gronowski, Władysław Główczewski; 1929 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Żuraw LOT-u

Charakterystyczny wizerunek żurawia zaprojektowany przez Tadeusza Lucjana Gronowskiego stał się oficjalnym logo LOT-u w 1931 r. Równocześnie do nazwy firmy dodano słowo "polskie". Tak narodziły się Polskie Linie Lotnicze LOT.

Plakat promocyjny LOT-u; Wanda Borowska, Wanda Wernerowa; 1934 r.Plakat promocyjny LOT-u; Wanda Borowska, Wanda Wernerowa; 1934 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Do 1938 roku oficjalnym lotniskiem LOT-u było Pole Mokotowskie. W 1934 roku linie przeniosły się na Okęcie, gdzie dziś mieści się hub, czyli port przesiadkowy LOT-u - Lotnisko Chopina.

Plakat promocyjny LOT-u; Marek Żuławski, Eugeniusz i Kazimierz Koziańscy; 1935 r.Plakat promocyjny LOT-u; Marek Żuławski, Eugeniusz i Kazimierz Koziańscy; 1935 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Jerzy Skolimowski, Andrzej Stypiński; 1937 r.Plakat promocyjny LOT-u; Jerzy Skolimowski, Andrzej Stypiński; 1937 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Rozwój LOT-u przerwany przez wojnę

Plany wprowadzenia lotów transatlantyckich do USA pokrzyżował wybuch II
wojny światowej. W 1939 roku PLL LOT miały 26 maszyn. Po wybuchu wojny aż
16 z nich zostało internowanych w Rumunii. Działalność firmy została
zawieszona.
Powojenna odbudowa floty zaczęła się od przejęcia 10 samolotów Li-2 od
wojska. W kwietniu 1945 LOT wznowił połączenia krajowe, uruchamiając linię
okrężną między polskimi miastami – z Warszawy do Łodzi, Krakowa, Rzeszowa,
Lublina i z powrotem do stolicy. Zaczęły też działać połączenia zagranczne,
m.in. do Berlina.
Plakat reklamowy LOT-u z 1951 r. autorstwa Stanisława Łuckiewicza pokazywał,
że z powodzeniem odbudowuje się nie tylko narodowy przewoźnik, ale i
zniszczona w czasie wojny Warszawa. Widać na nim m.in. nowo wybudowaną
Trasę W-Z i przelatujący nad nią nowoczesny samolot.

Plakat promocyjny LOT-u; Stanisław Łuckiewicz; 1951 r.Plakat promocyjny LOT-u; Stanisław Łuckiewicz; 1951 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; ok. 1960 r.Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; ok. 1960 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Jerzy Srokowski; 1956 r.Plakat promocyjny LOT-u; Jerzy Srokowski; 1956 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Roman Cieślewicz; 1957 r.Plakat promocyjny LOT-u; Roman Cieślewicz; 1957 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Tomasz Rumiński; 1961 r.Plakat promocyjny LOT-u; Tomasz Rumiński; 1961 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

- LOT zawsze był kolorowy. Stąd znakomite projekty plakatów, wydawnictw pokładowych czy starannie przygotowana porcelana czy ceramika, którą podejmowaliśmy głowy państw czy papieży. Nasza firma miała najlepszych grafików, dlatego o reklamy LOT-u się walczyło. Linia lotnicza jest jak świat, tylko mniejszy - mówił "Wyborczej" Grzegorz Kossowski, który był opiekunem muzeum LOT-u.

Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; 1966 r.Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; 1966 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; 1966 r.Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; 1966 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Wiktor Górka, 1968 r.Plakat promocyjny LOT-u; Wiktor Górka, 1968 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Władysław Janiszewski; 1952 r.Plakat promocyjny LOT-u; Władysław Janiszewski; 1952 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat Macieja Hibnera powstał na 40. rocznicę działalności PLL LOT. Pokazuje on, jak zmieniła się flota narodowego przewoźnika - w 1929 roku dysponował samolotami tłokowymi, a 40 lat później - odrzutowcami radzieckiej produkcji. W listopadzie 1968 roku LOT odebrał Tupolewy Tu-134.

Plakat promocyjny LOT-u; Maciej Hibner; 1968 r.Plakat promocyjny LOT-u; Maciej Hibner; 1968 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Zbigniew Malicki; 1976 r.Plakat promocyjny LOT-u; Zbigniew Malicki; 1976 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; 1972 r.Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; 1972 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

LOT na podbój Ameryki

W 1973 roku zostało otwarte regularne połączenie Warszawa - Nowy Jork. Rozwój LOT-u przerwał stan wojenny, zawieszone zostały wszystkie połączenia. Na wznowienie regularnych lotów do USA trzeba było czekać aż do 1985 roku.
Po zakupie w 1988 r. samolotów szerokokadłubowych Boeing 767, LOT stał się
pierwszym przewoźnikiem spośród krajów Europy Środkowo-Wschodniej
eksploatującym amerykańskie odrzutowce.

Plakat promocyjny LOT-u; E. Rysiński, grafika: Zbigniew Malicki; 1978 r.Plakat promocyjny LOT-u; E. Rysiński, grafika: Zbigniew Malicki; 1978 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; 1971 r.Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Grabiański; 1971 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; K. Borowicz-Żmijewska, fot. Tomasz Sikora; 1979 r.Plakat promocyjny LOT-u; K. Borowicz-Żmijewska, fot. Tomasz Sikora; 1979 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Stanny; 1978 r.Plakat promocyjny LOT-u; Janusz Stanny; 1978 r. Fot. Polskie Linie Lotnicze LOT

Dynamiczny rozwój LOT-u po 2016 r.

LOT ma dziś w swojej rozkładowej ofercie już w sumie 107 połączeń. Tylko od początku 2016 r. uruchomiono prawie 70 bezpośrednich rejsów m.in. z Warszawy do Los Angeles, Newark, Seulu, Tokio i Singapuru, z Budapesztu do Nowego Jorku i Chicago, z Krakowa do Chicago i z Rzeszowa do Newark. W 2019 roku LOT planuje uruchomić przynajmniej dwa nowe połączenia dalekodystansowe ze stolicy Polski. Na razie ujawniono tylko, że od 1 czerwca LOT poleci do Miami.

W 2018 roku przewoźnik założył przewiezienie 8,8 mln pasażerów, żeby w 2019 r. przekroczyć barierę 10 mln. Dla LOT-u pracuje dziś 3 tys. osób w kilkudziesięciu krajach na całym świecie.

Więcej o:
Komentarze (23)
LOT świętuje 90-lecie powstania. Historia narodowego przewoźnika na unikatowych plakatach
Zaloguj się
  • remo29

    Oceniono 10 razy 8

    I nigdzie nie ma biskupa kropiącego samoloty?

  • winblastyna

    Oceniono 8 razy 6

    Grabiański to był mistrz!

  • mcguirre

    Oceniono 4 razy 2

    Te plakaty z IŁ 62 to jakoś fatalnie sie kojarzą. Jakby nie patrzeć tragiczne katastrofy z ich udziałem, choć sa także historią LOTu, do chlubnych osiagnięć nie należą i nie przywołują miłych obrazów.

  • blski

    Oceniono 4 razy 2

    moj pierwszy w zyciu lot byl wlasnie wspomnianym Li2. Zupelnie nie wiem jak to sie stalo, ale zabral mnie na ta podroz brat matki. Niewiele z tego pamietam i do dzis nie rozumiem dlaczego wujek mnie za soba wzial. W tamtych latach podroz samolotem byla czyms niezwyklym, ale bilety byly zadziwiajaco niedrogie. Drzwi do kabiny pilotow nie bylo i bedac jedynym dzieciakiem posadzono mnie miedzy pilotami. W sumie niewiele z tego pamietam.
    Jeszcze w 1970tych kabine pilotow od pasazerow odgradzala firanka. Na Okeciu byly osobne dworce - zagraniczny i miejscowy.
    Teraz na sama mysl o podrozy samolotem ciarki mi po plecach chodza, coraz to cos tam ulepszaja, a miejsca coraz mniej. Jeszcze w 1980tych jak sie planowalo to mozna bylo miec caly rzad foteli dla siebie samego. ostatnie rzedy byly dla palacych i zeby niepalacy nie narzekali linie zostawialy kilka oddzielajacych te sekcje rzedow pustych.

  • crockodileros

    Oceniono 13 razy 1

    Niech LOT odda ponad 500mln pomocy publicznej jaką dostał żeby nie upaść, po rażącej niegospodarności i raporcie NIK z 2013!!!

  • vidi12

    Oceniono 11 razy -1

    Dobrze, że PO i Donald Tusk uratowali LOT... bo w latach 2007 - 2015 PiS już chciał go sprzedać Niemcom :)

  • america_n_beauty

    Oceniono 3 razy -1

    Nie Grabiński a Grabiański

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX