Co trzeba wiedzieć o maturze

Egzamin dojrzałości zawsze budził wiele pytań. Szczególnie teraz, kiedy nową maturę uczniowie zdają dopiero od ubiegłego roku. Dlatego z najczęściej zadawanych przez uczniów i ich rodziców pytań ułożyliśmy informator.
OPR. BW

Z czego składa się egzamin maturalny?

- To część ustna, oceniana przez nauczycieli w szkole i część pisemna, oceniana przez egzaminatorów zewnętrznych.

Co jest odnotowywane na świadectwie?

- Uczniowie znajdą na nim wynik procentowy każdego egzaminu, oddzielnie na poziomie podstawowym i rozszerzonym. W przypadku egzaminów z języka obcego osobno odnotowywany jest także wybrany poziom oraz wynik procentowy z egzaminu ustnego. Jeśli uczeń zadeklarował, że zdaje poziom rozszerzony z przedmiotów obowiązkowych, a nie przystąpi do takiego zakresu, wówczas na świadectwie odnotowuje się 0 proc. Natomiast w przypadku egzaminów z przedmiotów dodatkowych (które muszą być zdawane na poziomie rozszerzonym) każdy wynik będzie odnotowany na świadectwie maturalnym, nawet 0 proc., chyba że uczeń podjął decyzję o rezygnacji z egzaminu dodatkowego w odpowiednim terminie.

Jaki jest próg zaliczenia egzaminu?

- Próg zaliczenia ustalony jest tylko na poziomie podstawowym i wynosi 30 proc. punktów. Wynik egzaminu na poziomie rozszerzonym nie ma wpływu na zdanie egzaminu, ale w przypadku przystąpienia do niego jest odnotowywany na świadectwie (bez względu na jego wysokość). W przypadku egzaminu ustnego z języka obcego próg zaliczenia to 30 proc. poziomu wybranego przez ucznia.

Czy przedmioty dodatkowe wpływają na zdanie matury?

- Nie. Nie ma także w ich przypadku ustalonego progu zaliczenia, czyli nie można ich nie zdać. Odnotowywany jest wynik uzyskany zarówno w części podstawowej, jak i rozszerzonej z każdego przedmiotu.

Czy na świadectwie wyniki ze zdawanych przedmiotów będą podane w ocenach, czy też w punktach?

- Będą podane w procentach, nie przelicza się ich na oceny.

Czy na egzaminie z historii można wybrać sobie epokę i zdawać egzamin tylko z tego okresu?

- Zdający maturę z historii nie wybiera epoki historycznej (tak było na egzaminie w 2002 roku). Egzamin maturalny z historii jest egzaminem sprawdzającym wiadomości i umiejętności określone w standardach wymagań egzaminacyjnych, a więc - zarówno na poziomie podstawowym, jak i na poziomie rozszerzonym - będzie obejmował cały zakres treści zapisany w podstawie programowej z historii. Zadania w arkuszu I będą uwzględniały historię polityczną, historię społeczno-gospodarczą i historię kultury z pięciu epok historycznych:

- starożytności,

- średniowiecza,

- czasów nowożytnych,

- wieku XIX,

- całego wieku XX.

Materiały źródłowe i zadania w arkuszu II będą podejmowały wybrane zagadnienie historyczne z co najmniej trzech wielkich epok (spośród powyższych pięciu). Może się zdarzyć (tak jak w "Informatorze maturalnym/Historia 2005"), że w arkuszu II zostaną uwzględnione wszystkie epoki. Reasumując, egzamin maturalny obejmuje treści ze wszystkich epok historycznych.

Czy na maturze z matematyki można korzystać z tablic matematycznych lub kalkulatorów?

- Będzie można korzystać ze wzorów i prostych kalkulatorów (z wyjątkiem kalkulatorów graficznych, rysujących wykresy funkcji). Zgodnie z rozporządzeniem MENiS dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej opublikował zestaw pomocy, z których będzie można korzystać podczas egzaminu maturalnego. Publikujemy je na stronie XX

Czy egzamin ustny i pisemny z języka obcego trzeba zdawać na tym samym poziomie?

- Nie. Egzaminy ustny i pisemny nie muszą być zdawane na tym samym poziomie, jeśli język ten maturzysta zdaje jako przedmiot obowiązkowy. Uczeń wybiera poziom egzaminu ustnego w deklaracji, a o przystąpieniu do poziomu rozszerzonego egzaminu pisemnego decyduje w trakcie egzaminu.

W przypadku języka obcego zdawanego jako przedmiot dodatkowy w obydwu częściach obowiązuje poziom rozszerzony, przy czym w części pisemnej zdający wypełnia najpierw arkusze dla poziomu podstawowego, a potem dla poziomu rozszerzonego.

Czy egzamin ustny z języka obcego wpływa na zdanie matury?

- Uczeń, który nie zdał egzaminu ustnego z języka obcego (nie osiągnął 30 proc. punktów na wybranym przez siebie poziomie), jest dopuszczony do egzaminu pisemnego, ale nie zdaje matury i nie otrzymuje świadectwa dojrzałości. Oczywiście w związku z tym nie może się starać o przyjęcie na studia. Dotyczy to tylko języka obcego wybranego jako przedmot obowiązkowy. Uczeń taki za rok przystępuje ponownie do egzaminu dojrzałości i zdaje te części egzaminu, których nie zaliczył. A może to zrobić w ciągu pięciu lat.

Powtórzmy: wynik egzaminów z przedmiotów dodatkowych nie wpływa na zdanie matury.

Czy trzeba zdawać ustny egzamin z języka obcego wybranego jako przedmiot dodatkowy?

- Każdy egzamin z języka obcego uczeń zdaje w części ustnej i pisemnej. Jako przedmiot dodatkowy egzamin ustny z języka obcego należy zdawać na poziomie rozszerzonym.

Czy na egzaminie z języka obcego można korzystać ze słowników?

- Nie można korzystać ze słowników w żadnej części egzaminu z języków obcych.

Czy certyfikaty językowe zwalniają z egzaminu maturalnego z języków obcych?

- Żadne certyfikaty językowe nie zwalniają z egzaminu na maturze od 2005 roku.

Jaki język obcy można wybrać?

- W roku szkolnym 2005/2006 oraz w następnym można zdawać maturę z następujących języków: angielski, francuski, hiszpański, niemiecki, portugalski, rosyjski, słowacki, szwedzki i włoski.

Kto może być zwolniony z egzaminu maturalnego?

- Z egzaminu maturalnego z danego przedmiotu są zwolnieni laureaci i finaliści olimpiad przedmiotowych (na podstawie zaświadczenia stwierdzającego zdobycie tytułu laureata lub finalisty). Zwolnienie przysługuje także wtedy, gdy przedmiot nie był objęty szkolnym planem nauczania danej szkoły.

Ile pozycji literatury trzeba wykorzystać do prezentacji?

- Żaden dokument nie precyzuje liczby tekstów, które mogą być wykorzystane podczas prezentacji. Liczba tekstów (z literatury podmiotu i przedmiotu) zależy od zdającego.

Co się stanie, jeśli z poziomu podstawowego dostanie się 40 proc. punktów, a z poziomu rozszerzonego 5 proc. punktów?

- O zdaniu egzaminu decyduje 30 proc. z poziomu podstawowego. Na poziomie rozszerzonym nie ma progu zaliczenia. Na świadectwie będzie zapisane: z poziomu podstawowego uzyskał/a 40 proc. punktów, a z poziomu rozszerzonego 5 proc. punktów.

Dlaczego filozofia nie jest jednym z przedmiotów, które można zdawać na maturze?

- Nie ma podstawy programowej z filozofii, co uniemożliwia wprowadzenie jej na listę przedmiotów maturalnych. Zgodnie z zapisem w rozporządzeniu MENiS z dnia 7 września 2004 r. (DzU z 2004 r., nr 191, poz. 2046, par.141) egzamin maturalny w części pisemnej z przedmiotów: filozofia oraz język łaciński i kultura antyczna, będzie można wybierać i zdawać podczas egzaminu maturalnego w roku szkolnym 2007/2008.

Jakie dokumenty trzeba złożyć, aby warunki zdawania egzaminu były dostosowane do dysfunkcji maturzysty?

- Zdający, który zamierza skorzystać z prawa zdawania egzaminu maturalnego w warunkach i formie dostosowanej, składa dyrektorowi szkoły lub - jeżeli nie przystępuje do egzaminu maturalnego bezpośrednio po ukończeniu szkoły - dyrektorowi okręgowej komisji egzaminacyjnej: wniosek i zaświadczenie lekarza bądź opinię poradni wychowawczo-zawodowej stwierdzającej rodzaj dysfunkcji.

W jakich przypadkach egzamin maturalny musi być zdawany w oddzielnej sali?

- Dotyczy to sytuacji, w których egzamin maturalny ma wydłużony czas trwania, bo wymaga tego stan zdrowia osoby zdającej, lub organizowany jest z wykorzystaniem urządzeń technicznych albo przy udziale tzw. osoby wspomagającej.

Na co mogą liczyć osoby z dysleksją?

- Osoby ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się (dysleksja rozwojowa) mają prawo do pisania pracy na komputerze lub maszynie do pisania, w zależności od opanowanej techniki, zgodnie ze szczegółową instrukcją dyrektora komisji okręgowej, gdy głębokość zaburzenia grafii uniemożliwia odczytanie i prawidłowe ocenienie pracy oraz odpowiednio dostosowanych kryteriów oceniania pracy.

Jak dlugo będzie trwała matura?

- Egzamin pisemny z jednego przedmiotu będzie trwał - w zależności od przedmiotu - nie dłużej niż trzy godziny dla poziomu podstawowego i nie dłużej niż trzy godziny dla poziomu rozszerzonego. Cała sesja egzaminacyjna będzie trwała od 4 do 31 maja.

Czy można odwołać się od wyników lub przynajmniej sprawdzić swoją pracę?

- Istnieje możliwość wglądu do pracy. Chcąc z tego skorzystać, składa się pisemną prośbę do dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej. I właśnie tam, na miejscu, uczeń może zobaczyć swoją pracę. Jest też możliwość pisemnego złożenia zastrzeżenia.

Jak sprawdzane są prace i ogłaszane wyniki matury?

- Poszczególne arkusze egzaminacyjne z każdej części egzaminu z danego przedmiotu sprawdzane są i oceniane przez egzaminatorów zewnętrznych, przeszkolonych przez okręgowe komisje egzaminacyjne i wpisanych do ewidencji egzaminatorów.

Wynik egzaminu wyrażony jest w procentach.

Wynik egzaminu z przedmiotu dodatkowego nie ma wpływu na zdanie egzaminu, ale odnotowuje się go na świadectwie dojrzałości.

Komisja okręgowa sporządza listę osób wraz z ich wynikami i przesyła ją do szkoły, która ją ogłasza.

Wynik ustalony przez OKE jest ostateczny.

Obowiązki i prawa

Każdy zdający powinien mieć długopis (pióro) z czarnym tuszem (atramentem) do rozwiązywania zadań egzaminu pisemnego, a ponadto może korzystać z materiałów pomocniczych, które będą przygotowane w każdej sali oraz z własnych przyborów i urządzeń, które są wymienione na liście poniżej

Lp. Przedmiot Materiały i przybory
1. język polski słownik ortograficzny, słownik poprawnej polszczyzny - nie mniej niż 1 na 25 osób
2. język białoruski słownik językowy (jedno- lub dwujęzyczny) - nie mniej niż 1 na 25 osób
3. język litewski słownik językowy (jedno- lub dwujęzyczny) - nie mniej niż 1 na 25 osób
4. język ukraiński słownik językowy (jedno- lub dwujęzyczny) - nie mniej niż 1 na 25 osób
5. język kaszubski słownik ortograficzny, słownik poprawnej polszczyzny, słownik języka kaszubskiego - nie mniej niż 1 na 25 osób
6. język łaciński i kultura antyczna słownik łacińsko-polski dla każdego zdającego, mały atlas historyczny - nie mniej niż 1 na 25 osób
7. język grecki i kultura antyczna słownik grecko-polski dla każdego zdającego, mały atlas historyczny - nie mniej niż 1 na 25 osób
8. historia muzyki każdy zdający powinien posiadać odtwarzacz do płyt CD z kompletem zapasowych baterii i słuchawkami
9. biologia każdy zdający może mieć ołówek, gumkę, linijkę
10. chemia karta wybranych tablic chemicznych (znajdziesz ją na www.cke.edu.pl) dla każdego zdającego, każdy zdający może mieć linijkę, kalkulator prosty*
11. fizyka i astronomia karta wybranych wzorów i stałych fizycznych (znajdziesz ją na www.cke.edu.pl) dla każdego zdającego, każdy zdający może mieć linijkę, kalkulator prosty*
12. geografia każdy zdający powinien mieć ołówek, gumkę, linijkę, lupę, każdy zdający może mieć kalkulator prosty*
13. matematyka zestaw wybranych wzorów matematycznych (znajdziesz go na www.cke.edu.pl) dla każdego zdającego, każdy zdający powinien mieć, cyrkiel, linijkę, kalkulator prosty*
14. informatyka każdy zdający może mieć kalkulator prosty*
15. egzamin maturalny dla osób niesłyszących słownik języka polskiego, słownik wyrazów obcych, słownik wyrazów bliskoznacznych - nie mniej niż 1 na 25 osób
16. egzamin maturalny dla osób niewidomych i słabo widzących przykładowe grupy sprzętu i oprogramowania specjalistycznego do wykorzystywania na egzaminie maturalnym przez osoby niewidome lub słabo widzące: monitory / linijki brajlowskie, notatniki brajlowskie, drukarki brajlowskie, urządzenia lektorskie, powiększalniki.


* Kalkulator prosty - nie może to być kalkulator, który: rysuje wykresy, rozwiązuje równania, oblicza parametry danych statystycznych

Źródło: Centralna Komisja Egzaminacyjna



Pomogły nam Teresa Baranowska-Dereszowska, dyrektor III LO im. Adama Mickiewicza w Katowicach i Danuta Czupryńska, przewodnicząca szkolnego zespołu egzaminacyjnego

Czytaj także

Co nowego na maturze

Olimpiady zwalniają z matury

Na co uważać na maturze