Kosowo og³osi³o niepodleg³o¶æ

jg, awe, PAP
17.02.2008 , aktualizacja: 17.02.2008 20:25
A A A Drukuj
Kosowianie z Londynu celebruj± powstanie nowego pañstwa Przemek Ostrowski Kosowianie z Londynu celebruj± powstanie nowego pañstwa
Parlament w Prisztinie og³osi³ niepodleg³o¶æ Kosowa. Oznacza to od³±czenie prowincji od Serbii. Prezydent Serbii Boris Tadiæ od razu zapowiedzia³a, ¿e nigdy nie uzna niepodleg³o¶ci Kosowa, a Rosja za¿±da³a pilnego zwo³ania Rady Bezpieczeñstwa ONZ.
Kosowianie z Londynu celebruj± powstanie nowego pañstwa
Fot. Przemek Ostrowski
Kosowianie z Londynu celebruj± powstanie nowego pañstwa
Albañskie dzieci w Kosowie ciesz± siê z proklamowania niepodleg³o¶ci
Fot. Bela Szandelszky AP
Albañskie dzieci w Kosowie ciesz± siê z proklamowania niepodleg³o¶ci
Prezydent Kosowa Fatmir Sejdiu (z lewej) i premier Hashim Thaci prezentuj± now± flagê Kosowa na scpecjalnej konferencji prasowej
Fot. Darko Bandic AP
Prezydent Kosowa Fatmir Sejdiu (z lewej) i premier Hashim Thaci prezentuj± now± flagê Kosowa na scpecjalnej konferencji prasowej
Kosowo
Kosowo
Niepodleg³e Kosowo - raport specjalny

Komentuje Mariusz Zawadzki z "Gazety Wyborczej":



- Kosowo jest niepodleg³ym, suwerennym i demokratycznym pañstwem - powiedzia³ przewodnicz±cy parlamentu Jakup Krasniqi tuz po przeg³osowaniu przez deputowanych parlamentu w Prisztinie deklaracji niepodleg³o¶ci od Serbii. Za przyjêciem deklaracji zag³osowa³o 109 deputowanych. Nikt nie zag³osowa³ przeciw. 11 deputowanych reprezentuj±cych mniejszo¶ci etniczne w tym Serbów nie wziê³o udzia³u w g³osowaniu.

Wcze¶niej, podczas specjalnej sesji parlamentu premier Kosowa Hashim Thaçi o¶wiadczy³, ¿e "od dzi¶ Kosowo jest dumnym, niepodleg³ym i wolnym" krajem. Doda³, ¿e "Kosowo nigdy wiêcej nie bêdzie rz±dzone przez Belgrad". Podkre¶li³, ¿e bêdzie demokratycznym i multietnicznym pañstwem.

Z kolei przewodnicz±cy parlamentu Jakup Krasniqi o¶wiadczy³, ¿e prowincja ta "otwiera now± kartê swojej historii".

Premier Thaçi wzywaj±c do przyjêcia deklaracjê niepodleg³o¶ci mówi³: "My przywódcy naszego narodu, wybrani demokratycznie, t± deklaracj± og³aszamy Kosowo niepodleg³ym i suwerennym krajem". "Ta deklaracja odzwierciedla wolê ludzi" - powiedzia³ premier.

Serbia: Nigdy nie uznamy niepodleg³o¶ci Kosowa

Prezydent Serbii Boris Tadiæ od razu zapowiedzia³a, ¿e nigdy nie uzna niepodleg³o¶ci Kosowa. Serbski premier Vojislav Kostunica wyrazi³, ubolewanie nad rozpadem Serbii nazywaj±c Kosowo "fa³szywym pañstwem". O¶wiadczy³, ¿e og³oszenie niepodleg³o¶ci przez Kosowo "³amie miêdzynarodowy porz±dek".

Oburzeniem zareagowa³a te¿ Rosja, która za¿±da³a natychmiastowego zwo³ania posiedzenia Rady Bezpieczeñstwa ONZ. ¯±danie to zawarte zosta³o w specjalnym o¶wiadczeniu, wydanym przez rosyjskie MSZ. Deputowani do Dumy Pañstwowej, ni¿szej izby parlamentu Rosji, potêpili proklamowanie niepodleg³o¶ci przez Kosowo. Pierwszy wiceprzewodnicz±cy izby Oleg Morozow o¶wiadczy³, ¿e jest to wyj±tkowo niepokoj±ce wydarzenie dla ³adu ¶wiatowego, gro¿±ce gigantycznym niebezpieczeñstwem.

Kosowscy Albañczycy, którzy dzi¶ w regionie stanowi± 90 proc. ludno¶ci, licz± jednak na to, ¿e natychmiast powstanie Kosowa uznaj± Stany Zjednoczone i wiêkszo¶æ pañstw UE.

UE zareaguje na deklaracjê niepodleg³o¶ci Kosowa ju¿ w poniedzia³ek w Brukseli, gdzie zbior± siê ministrowie spraw zagranicznych "27". Jak ujawnili w pi±tek ró¿ni dyplomaci, UE przyjmie deklaracjê, "¿e przyjmuje do wiadomo¶ci og³oszenie niepodleg³o¶ci", pozostawiaj±c samo uznanie Kosowa w gestii poszczególnych pañstw unijnych zgodnie z zasad± indywidualnej "odpowiedzialno¶ci za stabilno¶æ w regionie". Przypomni jednak, ¿e nie chodzi jeszcze o pe³n± niepodleg³o¶æ, ale "pod miêdzynarodowym nadzorem".

W deklaracji UE opowie siê te¿ za "demokratyczn±" i "wieloetniczn±" przysz³o¶ci± Kosowa, co nale¿y czytaæ jako sprzeciw wobec wydzielenia z Kosowa enklaw zamieszkanych przez Serbów.

Zdecydowana wiêkszo¶æ pañstw deklarowa³a wstêpnie, ¿e uzna "kontrolowan±" niepodleg³o¶æ tej zamieszkanej w 90 proc. przez Albañczyków dotychczas serbskiej prowincji, administrowanej od czasu zakoñczenia wojny w 1999 roku przez ONZ.

Szef polskiej dyplomacji Rados³aw Sikorski pytany w Brukseli, czy Polska uzna Kosowo, które w niedzielê og³osi³o niepodleg³o¶æ, powiedzia³, ¿e Warszawa jest za "jak najwiêksz± jedno¶ci± UE w tej sprawie".

Doda³, ¿e w sprawie Kosowa jest w sta³ym kontakcie z premierem Donaldem Tuskiem; w niedzielê rozmawia³ te¿ na ten temat z prezydentem Lechem Kaczyñskim.

Prezydent USA George W. Bush o¶wiadczy³ dzi¶, ¿e popiera niepodleg³o¶æ Kosowa pod miêdzynarodowym nadzorem. Bush zapewni³, ¿e Waszyngton bêdzie wspó³pracowa³ ze swymi sojusznikami, by nie dosz³o do przemocy. Amerykañski prezydent powiedzia³, ¿e USA wychodz± ze stanowiska, i¿ kwestia statusu Kosowa powinna zostaæ rozwi±zana w taki sposób, by zapewniæ stabilno¶æ na Ba³kanach. Doda³, ¿e napawaj± go otuch± zapewnienia rz±du Kosowa o woli zagwarantowania praw ludno¶ci serbskiej.

Ekspert: Dojdzie najwy¿ej do lokalnych incydentów

Wed³ug eksperta O¶rodka Studiów Wschodnich Adama Balcera, og³oszenie niepodleg³o¶ci przez Kosowo nie przyczyni siê do gwa³townej destabilizacji sytuacji na Ba³kanach. Jego zdaniem, dojdzie najwy¿ej do lokalnych incydentów.

"Na pewno nie dojdzie do interwencji zbrojnej Serbii w Kosowie. Wszystkie partie serbskie bez wzglêdu na opcjê polityczn±, nawet radykalne, uwa¿aj±, ¿e by³oby to szaleñstwem" - powiedzia³ Balcer. W opinii eksperta, w regionie mo¿e doj¶æ najwy¿ej do incydentalnych, lokalnych zamieszek. "W³adzom kosowskim tak¿e zale¿y, aby zosta³ zachowany spokój" - podkre¶la Balcer.

Prof. Marek Waldenberg, autor ksi±¿ki "Rozbicie Jugos³awii. Od separacji S³owenii do wojny kosowskiej" uwa¿a, ¿e decyzja o proklamacji niepodleg³o¶ci przez Kosowo w obecnej sytuacji jest b³êdna, poniewa¿ Kosowo nie jest przygotowane do samodzielnego funkcjonowania.

Wed³ug prof. Waldenberga, og³oszenie niepodleg³o¶ci spowoduje szereg negatywnych zjawisk, np. Serbia nigdy nie uzna takiej decyzji. "Je¿eli tylko nadarzy siê sposobno¶æ, zmieni siê uk³ad polityczny, to Serbia perswazj± lub si³± spróbuje odebraæ Kosowo" - powiedzia³ prof. Historyk oceni³, ¿e Kosowo jest nieprzygotowane ekonomicznie do samodzielnego funkcjonowania. Ponadto, jak doda³, brakuje kadr a w strukturach gospodarczych i administracyjnych "jest ogromna korupcja i wp³ywy mafii".

Jak zaznaczy³ prof. Waldenberg, lepszym rozwi±zaniem by³oby przed³u¿enie miêdzynarodowego protektoratu o kolejnych 10 lub 20 lat i w tym czasie przeprowadzenie zmian w skorumpowanych organach administracji.

Ponadto wed³ug profesora, decyzja Kosowa wp³ynie na szereg ruchów od¶rodkowych na Ba³kanach. "Mimo zapewnieñ Kosowa, trudno uwierzyæ, aby nie d±¿y³o do po³±czenia z Albani±" - podkre¶li³. Doda³, ¿e takie po³±czenie zmieni³oby uk³ad si³ na Ba³kanach, a zagro¿ona mog³aby siê czuæ Macedonia.

Jak wyja¶ni³ Waldenberg, na terenie Serbii i Czarnogóry jest wiele enklaw albañskich, które prawdopodobnie te¿ bêd± teraz chcia³y ³±czyæ siê. "Bêd± wysi³ki stworzenia wielkiej Albanii" - ostrzeg³ historyk.

Pod protektoratem ONZ

Kosowo od 1999 roku, gdy po nalotach NATO na Jugos³awiê zakoñczy³y siê walki Serbów i kosowskich Albañczyków, by³o miêdzynarodowym protektoratem ONZ. Teraz staje siê niepodleg³ym krajem, ale stopniowo. Nad jego powstawaniem przez najbli¿sze lata bêdzie czuwaæ ok. 2 tys. unijnych policjantów, prawników i innych urzêdników, którzy przejmuj± zadania od ONZ. Najwiêksz± misjê w historii Unii Europejskiej nadal wspomagaæ bêdzie 17 tys. ¿o³nierzy KFOR, dowodzonych przez NATO. Miêdzynarodowe wojska wcze¶niej wspó³dzia³a³y z misj± Narodów Zjednoczonych.

Wiadomo¶ci z ostatniej chwili na e-mail - zamów News Alert

Podziel siê

  • Ocena:

    • s³abe
    • nic specjalnego
    • dobre
    • bardzo dobre
    • znakomite

    0 g³osów