"Dość zbójeckiego prawa!" Chcą reformy janosikowego

Od ponad roku głośno protestują, teraz postanowili przeforsować własną zmianę prawa. Grupa organizacji pozarządowych z Warszawy skrzyknęła się by walczyć z tzw. janosikowym, czyli subwencją płaconą przez bogatsze województwa do budżetu państwa na rzecz tych uboższych. Według Rafała Szczepańskiego ze Związku Stowarzyszeń Praskich jest ona zbyt wysoka oraz źle wyliczana.

- Mazowsze, jako stosunkowo niezbyt bogate województwo płaci około miliarda złotych janosikowego, Warszawa płaci 50 proc. tej sumy. To absurd - mówi nie kryjąc emocji.

Ostatnie janosikowe pochłonęło, jak wyliczał marszałek województwa Adam Struzik, ponad połowę dochodów Mazowsza. Ale problem dotyczy wszystkich większych miast Polski, które czasem muszą się zadłużać by zapłacić subwencję. Dlatego, jak zapewnia Szczepański, konieczna jest zmiana.

- Nie chcemy znosić janosikowego w ogóle, bo jest to niezgodne z konstytucją. Chcemy tylko je reformować - tłumaczy. Na razie powstał komitet, który ma zebrać sto tysięcy podpisów pod przygotowaną już nowelizacją. Tworzą go warszawskie organizacje pozarządowe, w tym Związek Stowarzyszeń Praskich i Towarzystwo Przyjaciół Warszawy.

Opiera się ona na trzech podstawowych założeniach. Pierwsze to rozdzielanie janosikowego wśród biedniejszych gmin na zasadach konkursów, podobnie jak dziś przyznawane są dotacje w programach Unii Europejskiej. Według twórców nowelizacji pozwoli to wydawać pieniądze na przemyślane projekty, które pozwolą rozwijać dany region, a nie utrwalać biedę. Jednak oprócz jakości projektów istotnym kryterium pozostawałaby sytuacja ekonomiczna gminy, te najbiedniejsze mogłyby liczyć na większą pomoc.

Drugim pomysłem jest zmniejszenie całego podatku o 20 proc. co miałoby doprowadzić do lepszego dysponowania tymi pieniędzmi i co za tym idzie oszczędnościami.

Oprócz tego w projekcie nowelizacji zawarto postulat skorygowania liczby mieszkańców w dużych powiatach powyżej 350 tysięcy mieszkańców. Dziś na podstawie ilości mieszkańców wyznacza się właśnie sumę do zapłaty, a nie zawsze jest to sprawiedliwe. Przykładem może być Warszawa, gdzie mieszka około 1,5 miliona osób, jednak o wiele więcej korzysta z miejskiej infrastruktury, przyjeżdża do stolicy do pracy lub na studia i nie płaci tu podatków.

Komitet liczy, że do końca lipca zbierze wymaganą ilość podpisów obywateli by złożyć ją do sejmu.