Zakaz publikacji książki "Nocnik" Andrzeja Żuławskiego

Sąd zakazał publikacji książki znanego reżysera Andrzeja Żuławskiego pt. "Nocnik" - do czasu zakończenia procesu cywilnego, jaki wydawcy i jemu samemu wytoczyła za tę publikację Weronika Rosati, która była związana z reżyserem.

Jak podał pełnomocnik Rosati, mec. Maciej Lach, Sąd Apelacyjny w Warszawie już jakiś czas temu wydał postanowienie zakazujące dalszego rozpowszechniania "Nocnika". Stało się to w ramach instytucji tzw. zabezpieczenia powództwa (wiele razy krytykowanej w mediach jako rodzaj "cenzury prewencyjnej").

Początkowo Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił wniosek o zabezpieczenie (złożony jeszcze przed wydaniem książki) jako bezpodstawny. Mec. Lach odwołał się do SA, który prawomocnie uznał, że twierdzenia powódki o zagrożeniu przez dalszą publikację książki jej dóbr osobistych są wiarygodne, i że zakaz upowszechniania książki w jakiejkolwiek formie jest uzasadniony. - Oczywiście taki zakaz ma mniejsze znaczenie po kilku miesiącach obecności książki na rynku - przyznał adwokat.

Rosati żąda zadośćuczynienia i przeprosin w mediach

Rosati wniosła powództwo przeciw Żuławskiemu i wydawcy jego książki, żądając zadośćuczynienia (nie sprecyzowano jeszcze żądanej kwoty) oraz przeprosin w mediach za naruszenie jej dóbr osobistych oraz zaprzestania dalszego naruszania jej dóbr. Nie ma jeszcze terminu rozpoczęcia tego procesu.

Jak podawały media, w tej śmiałej obyczajowo książce Rosati występuje pod pseudonimem Esterka. Sam Żuławski przekonywał, że książka to fikcja, a Esterka to nie Weronika, która "sama zgłasza się na ochotnika".

- To niczego nie zmienia, bo wiele faktów z życia bohaterki pozwala ją jednoznacznie zidentyfikować - powiedział mec. Lach. Według niego, opisy bohaterki są w książce "bardzo drastyczne", co uzasadnia żądania pozwu.

Żuławski, to urodzony w 1940 r. we Lwowie reżyser, pisarz, scenarzysta i aktor. Zadebiutował w 1971 r. filmem "Trzecia część nocy". Po wstrzymaniu przez cenzurę jego filmu - "Diabeł" z 1972 r., Żuławski wyjechał do Francji, gdzie kręcił filmy m.in. z udziałem Romy Schneider i Isabelle Adjani. W 2001 r. otrzymał Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski, a w 2002 r. francuski Order Legii Honorowej.

Głośny sądowy zakaz emisji "Witajcie w życiu"

Najgłośniejszym przypadkiem zabezpieczenia powództwa był sądowy zakaz emisji w latach 90. filmu "Witajcie w życiu" Henryka Dederki o korporacji Amway (główny wątek procesu wciąż trwa). Spotkało się to z krytyką w mediach; pojawiły się głosy o powrocie cenzury. Inne tego typu decyzje dotyczyły m.in. książki o Edycie Górniak, wypowiedzi o związkach Zygmunta Solorza ze służbami specjalnymi PRL, klipów różnych partii w kampaniach wyborczych.

W marcu br. sąd prawomocnie oddalił wniosek wdowy po Ryszardzie Kapuścińskim o wydanie takiego zakazu wobec głośnej książki Artura Domosławskiego o znanym pisarzu (sam proces wytoczony przez wdowę za tę książkę jeszcze się nie zaczął).