Jak napisano w uzasadnieniu decyzji, nagrodę przyznano Tuskowi doceniając jego "niebanalną biografię w służbie wolności i demokracji oraz w uznaniu szczególnych zasług dla porozumienia i współpracy Rzeczpospolitej Polskiej z jej europejskimi partnerami".
Kuratorium Międzynarodowej Nagrody Karola Wielkiego zaznacza w komunikacie, że nagroda dla Tuska to wyróżnienie "polskiego patrioty i wielkiego Europejczyka, który przed trzeba dekadami wraz z wieloma działaczami ruchu Solidarność położył kamień węgielny pod ponowne zjednoczenie Europy, a dziś w szczególny sposób angażuje się dla demokratycznej i otwartej na świat Polski, zakotwiczonej w kręgu europejskiej rodziny narodów".
Miasto Akwizgran Nagrodę Karola Wielkiego przyznaje od 1950 r. osobistościom zasłużonym dla jedności europejskiej. Szef polskiego rządu odbierze wyróżnienie, wraz z 5 tysięcy euro nagrody, podczas uroczystości w Akwzigranie 13 maja.
W specjalnym oświadczeniu nagrody Donaldowi Tuskowi pogratulował były przewodniczący Parlamentu Europejskiego Hans-Gert Poettering. Poettering napisał, że w ciągu wielu lat współpracy poznał Tuska jako "polskiego patriotę i przekonanego Europejczyka".
Premier będzie trzecim Polakiem uhonorowanym Nagrodą Karola Wielkiego. W 1998 r. otrzymał ją ówczesny minister spraw zagranicznych Bronisław Geremek. W 2004 r. nadzwyczajną nagrodę przyznano
papieżowi Janowi Pawłowi II. Wśród laureatów tej nagrody znaleźli się także m.in. Angela Merkel (2008 r.), Javier Solana (2007 r.), Bill Clinton (2000 r.) i Vaclav Havel (1991 r.).