"Pakt Ribbentrop-Mołotow był niemoralny". Przemówienia na Westerplatte

- Należy uznać błędy i nasz kraj to zrobił, przyznaliśmy niemoralny charakter paktu Ribbentrop-Mołotow - powiedział Władimir Putin. - Nie powinniśmy na jednej płaszczyźnie stawiać zamordowanie 30 tys. oficerów i epidemii tyfusu - powiedział L. Kaczyński na Westerplatte. - To nie jest droga do pojednania.

Wszystkie przemówienia: Lech Kaczyński | Donald Tusk | Angela Merkel | Władimir Putin | Julia Tymoszenko | Jerzy Buzek

Zakończyły się główne uroczystości pod pomnikiem Westerplatte. Przemawiali Lech Kaczyński i Jerzy Buzek i Donald Tusk, Angela Merkel, Władimir Putin , Francois Fillon, Julia Timoszenko i Fredrik Reinfeldt - premier Szwecji.

Tusk: Tu zaczęła się największa tragedia

- Jesteśmy tu po to, by dać świadectwo, że mimo tej tragedii wierzymy w sens działania na rzecz pokoju - powiedział w swoim wystąpieniu Tusk.

Premier podkreślił, że to w Gdańsku 1 września 1939 r. zaczęła się "największa tragedia w dziejach ludzkości". Jak mówił, jej ślady są w zasięgu wzroku. Tusk przypomniał m.in. obóz koncentracyjny w Stutthofie, w którym "w pogardzie i bez sensu ginęli Polacy, Rosjanie, Żydzi i Niemcy" . Wspomniał także o rozstrzelanych w lesie koło kaszubskiej wioski Piaśnicy.

Tusk: By historia stała się fundamentem pokoju | wideo

"Nasz kraj to zrobił"

Władimir Putin podkreślił, że od 1934 do 1939 r. trwały wysiłki, by "uspokoić nazistów", którzy przejęli władzę w Niemczech. Robiono to - mówił Putin - poprzez porozumienia i pakty, które były nie do zaakceptowania z moralnego punktu widzenia, a z perspektywy politycznej "były niebezpieczne i złe".

- Kombinacja tych aktów doprowadziły do tragicznego początku II wojny światowej i musimy przyznać, że takie błędy zostały popełnione. Nasz kraj, Duma Federacji Rosyjskiej, nasz parlament, potępiła pakt Ribbentrop-Mołotow. Mamy prawo oczekiwać, że w innych państwach również zostaną potępione akty zawarte z reżimem faszystowskim i zostanie to uczynione nie tylko na poziomie oświadczeń politycznych liderów, ale także zostaną podjęte decyzje polityczne - powiedział Putin.

Putin: Mój kraj przyznaje się do pomyłek przeszłości | wideo

Merkel: "Blizny pozostaną"

- Upamiętniam wszystkich, którzy zginęli wskutek wojny rozpętanej przez Niemców. Żaden naród nie był tak męczony podczas wojny. Palone były całe wsie. Zniszczono doszczętnie Warszawę - powiedziała kanclerz Niemiec. - Blizny pozostaną ale świadomość pozwoli nam kształtować przyszłość - to nasze zadanie - mówi Merkel. Dodała, że niemal każda polska rodzina poniosła straty w wyniku wojny.

Merkel: To wy wyciągnęliście do nas rękę | wideo

- Pochylam głowę przed ofiarami, naszym zadaniem jest przyjęcie odpowiedzialności za to co się stało - powiedziała kanclerz Angela Merkel na Westerplatte podczas uroczystości związanych z 70. rocznicą wybuchu II wojny światowej.

Kanclerz zaznaczyła, że nie można odwrócić dokonanego podczas wojny zła, a "blizny będą widoczne zawsze". - Tu na Westerplatte wspominam los Polaków, którzy cierpieli zbrodniczą okupację niemiecką, wspominam zagładę Żydów europejskich, wszystkich, którzy zginęli straszną śmiercią w niemieckich obozach zagłady, miliony, które zginęły w walce przeciw okupacji niemieckiej - mówiła Merkel. Jak powiedziała kanclerz, "słowa nie są w stanie opisać tego, co cierpieli ludzie w czasie Zagłady".

L. Kaczyński: "Mamy prawo do dostępu do prawdy"

- Potrafimy się w Polsce przyznać do tego grzechu i nie szukać usprawiedliwień - powiedział prezydent o polskim udziale w rozbiorze Czechosłowacji po traktacie monachijskim.

"Potrafimy w Polsce przyznać się do grzechu" | wideo

- Naruszenie integralności Czechosłowacji było błędem - powiedział prezydent. - Naruszenie integralności jest złem także dzisiaj - mieliśmy okazję się o tym przekonać w zeszłym roku - dodał.

Następnie prezydent nawiązał do Katynia. Według Kaczyńskiego "wyrok na polskich oficerach był efektem zemsty za rok 1920, za odparcie agresji".

- Nie powinniśmy na jednej płaszczyźnie stawiać zamordowanie 30 tys. oficerów i epidemii tyfusu - powiedział L. Kaczyński. - To nie jest droga do pojednania. Prezydent nawiązał do porównywania przez historyków i polityków rosyjskich Katynia z umieraniem sowieckich więźniów w obozach po wojnie w 1920 r.

- My Polacy mamy prawo do dostępu do prawdy - dodał. - My do swoich grzechów przyznać się potrafimy.

- Sojusz europejski jest i będzie potrzebny. Unia Europejska to bardzo interesujący eksperyment w dziejach ludzkości, ale i zakończony sukcesem. Warunkiem była wspólnota zasad i rezygnacja z imperialnych marzeń - kontynuował Kaczyński.

Hołd na cmentarzu

Wcześniej przedstawiciele 30 zaproszonych złożyli wieńce na Cmentarzu Obrońców Westerplatte. Pod pomnikiem pojawił się prezydent Lech Kaczyński.

Politycy przeszli obok wystawy "Westerplatte: kurort - bastion symbol". Następny punkt programu to odczytanie apelu pamięci i wystąpienia polskich i zagranicznych delegacji.