- 4 czerwca skończył się w Polsce komunizm - tak było dokładnie 20 lat temu. Dziś cała Polska świętuje rocznicę pierwszych wolnych wyborów. Oficjalne uroczystości zakończone. W Stoczni Gdańskiej rozpoczął się już koncert. Zapraszamy na relację na żywo.
Fot. PETER ANDREWS REUTERS
Wiec stoczniowców w Stoczni Gdańsk
Fot. PETER ANDREWS REUTERS
Wiec stoczniowców w Stoczni Gdańsk
Fot. Franciszek Mazur / AG
Radio Rzeszów, audycja z okazji 20-tej rocznicy pierwszych wolnych wyborów, spotkanie z 20-latkami, którzy urodzili się 20 czerwca 1989 r.
00.10 - Bawimy się znakomicie - mówią ludzie na koncercie w Gdańsku. Występ Kylie Minoque to kulminacja koncertu w Gdańsku z okazji obchodów rocznicy wyborów 4 czerwca 1989 r.
23.40 Temperatura powietrza w Gdańsku spada, ale publiczność jest rozgrzana wspaniałym show australijskiej piosenkarki.
23.30 Kylie Minoque kazała na siebie chwilę czekać, ale początek jej występu wynagrodził publiczności czas oczekiwania.
23.02 TVN24 opowiada o pobycie Kylie Minoque w Gdańsku: "Zwiedza, nie zamyka się hotelu. Nie ignoruje polskiej historii." Występ australijskiej piosenkarki rozpocznie się za 15 min.
22.50 Telewizja Polska zakończyła transmisję z koncertu w Gdańsku. Kto miał nadzieję zobaczyć Kylie Minoque będzie rozczarowany.
22.50 "Wind of Change" w Gdańsku. Klaus Meinde, wokalista zespołu Scorpions, zadedykował utwór Lechowi Wałęsie.
22.19 Publiczność w Gdańsku śpiewa razem ze "Scorpionsami" "Send Me An Angel". Zespół po ostrzejszym wstępie gra swoje największe przeboje.
21.50 Z kraju napływają relacje z akcji "Toast za wolność". W Opolu sto lat śpiewali razem Polacy i mniejszość niemiecka: przeczytaj relację.
21.25 Pięciu pierwszych uczestników strajku w stoczni popchnęło gigantyczną czerwoną kostkę domina, która zaczęła przewracać następne. Na każdej była napisana nazwa któregoś z byłych krajów socjalistycznych. Kostki przewracały się przy dźwiękach "Murów" Jacka Kaczmarskiego.
21.23 - Z męskich spraw zostało mi już tylko golenie - tak Lech Wałęsa zareagował na propozycję cofnięcia się o 20 lat w czasie.
21.20 W Gdańsku na scenie pojawił się Lech Wałęsa. - Cieszę się, że wy się cieszycie. Wy potraficie się bawić i potraficie wypełnić treścią pojęcia, które dzisiaj są puste - powitał były prezydent uczestników koncertu. Przypomniał też, że strajk rozpoczęło pięć osób. Teraz, 20 lat później, znowu razem stanęli w stoczni, trzymając się za ręce.
Fot. za TVP2
21.30 Warszawa świętuje 20 lat wolności także koncertowo. Na pl. Teatralnym występuje Grzegorz Markowski. Pojawią się też inne gwiazdy z lat 80.
20.45 Czekamy na pierwszy w Polsce występ Kylie Minoque. Artystka wystąpi na ogromnej scenie, ustawionej w Stoczni Gdańskiej. Większą konstrukcję wzniesiono tylko dla zespołu The Rolling Stones.
18.55 Czekamy na rozpoczęcie koncertu. W tym czasie przypominamy Wam słynny plakat zachęcający do głosowania 4 czerwca. Jak powstało to zdjęcie?
- Czekali na dobranockę, ale gdy się zaczęła już spali - jeden na drugim - opowiada autor, fotograf "Tygodnika Solidarność". Czytaj więcej>>
18.40Prezydent wrócił do Warszawy. Jednak nie pojawi się na koncercie w Stoczni Gdańskiej, gdzie wystąpią m.in. Kylie Minoque i Scorpions. Początek koncertu już za kilkanaście minut.
16.45 - Solidarność, Okrągły Stół, czerwiec 1989 utorowały drogę do obalenia komunizmu w Waszym kraju - mówi George Bush, były prezydent USA. Jego krótkie wystąpienie wyemitowano podczas konferencji w Gdańsku. Czytaj więcej>>
16.40 - "To nie te czasy, nie te czasy..." - śpiewa Lech Wałęsa wchodząc na scenę na międzynarodowej konferencji "Solidarność i upadek komunizmu" w Gdańsku. - Europa polega na rozmowach i negocjacjach, na budowaniu jedności - mówi. Wspomina, ze był ostatnio krytykowany (za udział w konferencjach Libertas - przyp. red.), ale jak dodaje nadal będzie rozmawial i przekonywał innych do swoich racji.
16. 30 Gdańsk. Konferencja "Solidarność i upadek komunizmu". Występuje Donald Tusk. Zapewnia, ze przywódcy innych krajów europejskich doceniają to, że w Polsce zaczęła się walka z komunizmem. - Rozumieją nasze przywiązanie do tych rocznic - mówi.
16.20 Toastów rocznicowych ciąg dalszy. Tak świętują artyści:
16.05 Tymczasem w Katowicach trwa protest. Kilka tysięcy związkowców wyszło na ulice w proteście przeciwko - jak twierdzą - bezczynności rządu w walce z kryzysem i lekceważeniu dialogu społecznego. Czytaj więcej>>
16.00 - Zgromadziła nas miłość ojczyzny i wdzięczność w 20. rocznicę pamiętnych wyborów - mówi abp Sławoj Leszek Głódź podczas mszy św. na Placu Solidarności w Gdańsku. W uroczystościach uczestniczy ok. 3 tys. osób.
14.53 Tłum przed stocznią krzyczy "Solidarność, Solidarność!" i śpiewa polski hymn.
14.40 Głos zabrał szef "Solidarności" Janusz Śniadek. Wylicza wszystkie błędy i potknięcia okresu transformacji. Mówi m.in. o bezrobotnych i emeryturach pomostowych
14.39 Premier wyleciał już z Krakowa i zmierza do Gdańska
14.31 Spotkanie rocznicowe powoli zmienia się w wiec polityczny.- Cudów nie ma, wszystko ściema . To nie ja to wymyśliłem - mówi prezydent.
14.28 Przepychanka pod pomnikiem. Pojawiło się tam kilku młodych ludzi z transparentem "Precz z partiami politycznymi". Między nimi a stoczniowcami doszło do niewielkiej awantury
14.23 Prezydent przemawia pod Pomnikiem Poległych Stoczniowców. - Solidarność to nie tylko związek, to wielki ruch społeczny. To Polska właśnie - mówi.
Transparent zasłonił prezydenta
14.15 Krzysztof Materna - jeden z uczestników kosmicznej akcji mówi, że wszyscy są zasypywani pytaniami, co robią i dlaczego są w złotych strojach. - Opowiadamy, że to jest dla nas ważny dzień, ważne miejsce w Europie i chcemy to zamanifestować pokojowo i pogodnie - dodał. - Są fantastyczni. Właśnie powiedzieli mi o niepodległości Polski i o 1989 roku . Przyznaję, że dopiero teraz się o tym dowiedziałem. Dziękuję bardzo - mówi napotkany Belg.
Jeden ze złotych kosmitów młodego pokolenia
Wiecej o nietypowych przybyszach z warszawskiego Bródna, którzy opanowali Brukselę pisze "Deser"
14.12 Polscy "kosmici" wzbudzili zainteresowanie amerykańskich turystów - informuje IAR. Amerykanie byli zachwyceni pomysłem i od razu przyznali: "Wiedzieliśmy, że zmiany zapoczątkował upadek muru berlińskiego, nie wiedzieliśmy, że wszystko rozpoczęło się w Polsce".
13.50 W ten sposób chcę zamanifestować swoje niezadowolenie - powiedział Jan Hałas w wywiadzie dla "Gazety Wyborczej" . Działacz "Solidarności" odmówił dziś przyjęcia odznaczenia od prezydenta.
13.34 Młodzież do młodzieży, czyli aktor Kuba Wesołowski, gwiazda serialu "Na Wspólnej" przemawia na Wawelu
13.29 Znak czasów? Dawna siedziba KC PZPR w Warszawie może trafić na listę obiektów zabytkowych. To pomysł mazowieckiej konserwator zabytków - informuje PAP.
Dawna siedziba KC PZPR, obecnie Centrum Bankowo- Finansowe "Nowy Świat
13.27 - Symboliczny wymiar ma to, że obchodzę rocznicę 4 czerwca na sali sądowej, oskarżony o zbrodnię komunistyczną wprowadzenia stanu wojennego - mówi dziennikarzom po rozprawie Wojciech Jaruzelski.
13.22 - Do Krakowa zjechało 500 dziennikarzy z całego świata. Relacjonują rocznicę polskich wolnych wyborów - chwali się Centrum Informacyjne Rządu
13.21 "Astronauci" z Polski opanowali Brukselę, czyli świętowania na złoto ciąg dalszy:
13.12 W 1989 roku wybraliśmy 560 parlamentarzystów. Dziś w Sejmie zasiada 20 z nich. Pięciu natomiast tak bardzo spodobało się w ławach poselskich, że zostali tam na stałe. Historię "weteranów" Wiejskiej opisuje "Politbiuro"
13.08 Kolejni goście zabierają głos. My zwracamy szczególną uwagę na wystąpienie Julii Tymoszenko. Ukraińska premier pojawiła się wbardzo nietypowych butach
12.58 Zwolennicy Libertasu LPR i Jana Kobylańskiego usiłują storpedować rocznicowe happeningi w Lublinie - informuje "Gazeta Wyborcza"
12.48 Przemawia Angela Merkel. Do polskiego premiera zwróciła się "drogi Donaldzie"
12.37 Po krótkim wystąpieniu Wałęsy głos zabrał Vaclav Havel
12.35 Czy z okazji rocznicy 4 czerwca powinno się wywieszać flagi? Radio TOK FM pyta o to mieszkańców Warszawy
12.34 Na Wawelu przemawia Lech Wałęsa
12.25 Tymczasem w Gdańsku trwa msza święta. Jest na niej prezydent Lech Kaczyński
- Chce także gorąco podziękować prezydentowi Lechowi Kaczyńskiemu za to, że pomagał w tych najtrudniejszych chwilach Lechowi Wałęsie, że był obecny przy odbudowie tej wielkiej Solidarności. Tak, Polacy mają za co dziękować prezydentowi Lechowi Kaczyńskiegmu - dodał. Rozległy się brawa.
12.13 Przemawia Donald Tusk. - Wszyscy Polacy jesteśmy winni słowo dziękuję tym, których już nie ma, a których życie, słowa i czyny stały się fundamentem dla wolności i solidarności w Polsce i w całej Europie - mówił Donald Tusk. Przypomniał tutaj o roli, jaką w obaleniu komunizmu odegrali Jan Paweł II i ks. Jerzy Popiełuszko. - Chylimy dzisiaj nisko głowy przed tymi wielkimi postaciami. Niech ksiądz Jerzy i Ojciec Święty dzisiaj to polskie dziękuję usłyszą - dodał.
12.11 Aktor Krzysztof Kolberger wita gości na Wawelu. "Szczególnie serdecznie" powitał Vaclava Havla i Lecha Wałęsę
11.49 - Mamy wspaniałe święto, przez całą noc wspominaliśmy w autokarze dawne czasu - mówi "Gazecie Wyborczej" Jarosław Kozłowski, działacz "Solidarności" z Białegostoku. - Żałuję, podobnie jak koledzy, że nasi notable nie są dziś razem. Tak nie powinno być - dodaje.
11.45 . Przez Gdańsk wędrują grupy starszych działaczy ze sztandarami, nie brakuje tez młodzież z przepaskami z "S". Pod pomnikiem zebrało się już kilka tysięcy osób z flagami i sztandarami "Solidarności" - relacjonuje dziennikarz gdańskiej "Gazety Wyborczej" Krzysztof Katka.
11.39 W rocznicę pierwszych wolnych wyborów można po raz pierwszy oddać swój głos przez internet. Rusza bowiem e-głosowanie
11.18 Jan Hałas, działacz "Solidarności" odmówił przyjęcia odznaczenia od prezydenta - dowiedział się reporter radia TOK FM. -Nasi koledzy z tzw. Solidarności powinni chociaż - w te dni - pokazać że jesteśmy razem - a nie organizować a nie organizować jakieś oddzielne uroczystości. To jest ośmieszanie naszego narodu na zewnątrz - tłumaczy.
11.15 Premier rozmawia z aktywistami Greenpeace'u. - Podziwiam waszą operatywność - mówi.
11.08 - Zróbmy razem największą pamiątkową fotografię Polski i Polaków! - zachęca "Gazeta Wyborcza" Niech twoja Polskę zobaczą inni. Wyślij nam "Pocztówkę z Polski"
11.01 - Żałuje, że na tej sali wśród najwyższych organów Rzeczpospolitej obecny jestem tylko ja. Niezależnie od różnic chciałbym, żeby było inaczej. To miejsce jest miejscem naturalnym. Nie jest to święto takie jak być powinno, tzn wspólne i wszystkich. Bardzo tego żałuję - mówi wyraźnie wzruszony prezydent.
10.59 Pogoda w Krakowie nie dopisuje. Jednak zapobiegliwi organizatorzy wyposażyli gości w białe parasolki
10.58 Złoty samolot z polskimi "astronautami" jest już w Brukseli
10.52 Szukamy, szukamy i będziemy szukać, którzy wtedy się odznaczyli. Bo ruch, który zwyciężył, tym się charakteryzował liczył miliony członków i setki tysięcy aktywistów. Zwycięstwo nie mogło być dziełem jednego człowieka, nawet genialnego - mówi prezydent.
Prezydent przemawia w Gdańsku fot. TVP Info
10.54 - Szanse wynikające z tego, co ustalono przy Okrągłym Stole, Solidarność wykorzystała w 200 proc. I stworzyła pierwszy niekomunistyczny rząd w Europie - mówił w Gdańsku Lech Kaczyński.
10.52 Premier tym czasem świętuje w Krakowie. Do katedry na Wawelu zjeżdżają goście
10.50 - Bez tego związku ta potężna, choć bolesna operacja nie byłaby możliwa - mówi w siedzibie "Solidarności" prezydent Lech Kaczyński
10.40 Prezydent w siedzibie "Solidarności" wręcza odznaczenia opozycjonistom i działaczom związku
10.32 Gdzie w Warszawie wznieść toast za wolność? Sprawdź
10.27 Zamierzasz wznieść toast za wolność? Nie wychodź z kieliszkiem na ulicę. Przynajmniej w Warszawie . Straż miejska i policja zapowiadają, że żadnej ulgi dla świętujących 20 rocznicę wyborów nie będzie.
10.24 Aktywiści Greenpeace liczą na spotkanie z premierem Donaldem Tuskiem . - 20 lat temu Solidarność była kluczem do obalenia komunizmu, a dzisiaj solidarność międzynarodowa jest niezbędna, by powstrzymać niebezpieczne zmiany klimatu - podkreśla Julia Michalak z Greenpeace.
10.20 Do Gdańska przybył prezydent Lech Kaczyński
10.18 Przed bramą stoczni można obejrzeć wystawę "Odysja ku demokracji". Składa się na nią ponad 60 fotografii oraz symboliczne instalacje przypominające Okrągły Stół i wybory 4 czerwca 1989 roku.
10.14 - Przychodzimy tu, by cieszyć się pozyskaną wolnością, ale tu trzeba zawsze pamiętać o tych, którzy za tę wolność zapłacili najwyższą cenę - cenę własnego życia - mówi o. Maciej Zięba.
10.10 Pod pomnikiem przed bramą stoczni składają wieńce prezydent Gdańska Paweł Adamowicz, ojciec Maciej Zięba, dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności.
9.48 Greenpeace manifestuje w hotelu Sheraton, gdzie trwają spotkania premiera Czworo działaczy przypięło się linami do balkonów w atrium hotelu; rozwiesili też transparent z hasłem "Czas na solidarność w ratowaniu klimatu".
9.39 W Gdańsku pod Pomnikiem Poległych Stoczniowców są już pierwsze delegacje. Składają wieńce
9.35 Jedno zdanie, które przeszło do historii:
9.33 A w Krakowie pada deszcz...
9.21 Teraz nad Gdańskiem nie pada, ale wcześniej przeszła ulewa. Organizatorzy wiecu w stoczni wylewają wodę z krzesełek
Deszcz zmoczył krzesełka dla uczestników wiecu
9.10 Pierwsze oficjalne spotkanie tego dnia. Donald Tusk wita premiera Węgier Gordona Bajnaia. Następni w kolejności są premier Ukrainy Julia Tymoszenko i Rumiunii Emil Boc.
8.50 Momentem przełomowym w polskiej drodze do wolności był 31 sierpnia 1980 roku, a wybory z 4 czerwca były konsekwencją wydarzeń sprzed 9 lat - mówi Lech Wałęsa w Sygnałach Dnia.
8.40 Kto z zaproszonych gości pojawi się na Wawelu? - Zabiegałem, żeby znaleźli się tu wszyscy - mówi premier
8.30 Były prezydent Czech dodaje, że obrazek upadającego Muru Berlińskiego jest sugestywny, ale nie jest tak, że aksamitna rewolucja, czy upadek muru przysłoniły to, co się działo w Polsce i walkę Solidarności.
8.25 Obrady Okrągłego Stołu obserwowałem z ogromną sympatią. Byłem przekonany, że oni też przebijają drogę dla nas - mówi w Kontrwywiadzie RMF FM Vaclav Havel.
8.15 Prawie wszystkie dzisiejsze wydania gazet swoje tytuły napisały tzw. solidarycą , czyli czcionką przypominająca słynne logo "Solidarności". Autorami tego pomysłu są ludzie skupieni w inicjatywie "Razem 89". Z akcji wyłamała się tylko redakcja "Dziennika".
8.10 Złoty samolot z polskimi "astronautami" wystartował do Brukseli. Na pokładzie są nasi reporterzy, Wawrzyniec Zakrzewski i Jakub Abramczuk
"Kosmiczni" pasażerowie zmierzają do Brukseli
8.00 W całej Polsce odbędą się uroczystości i festyny z okazji rocznicy 4 czerwca. W Katowicach w samo południe uniesie się10 tysięcy pomarańczowych balonów Do każdego z nich doczepiona zostanie wyjątkowa "kapsuła czasu" - ulotka zawierająca kserokopie druków z czasów stanu wojennego i miesięcy poprzedzających pierwsze wolne wybory 4 czerwca 1989 roku.
7.30 - To dzień radosnego przełomu - mówi w Sygnałach Dnia premier Donald Tusk . Zdaniem szefa rządu, decyzja o przeniesieniu oficjalnych obchodów do Krakowa była "odpowiedzialna i po fakcie zostanie doceniona". Premier podkreślił, że zrobił wszystko co mógł, by uroczystości zgromadziły wszystkich Polaków, a prezydent - nie decydując się na przyjazd do Krakowa - miał do tego prawo.
7.20 Główne obchody rocznicy wyborów odbędą się w Krakowie. Na Wawelu spotkają się premierzy Polski, Czech, Litwy, Rumunii, Ukrainy i Węgier oraz kanclerz Niemiec. W krakowskich obchodach nie weźmie udziału prezydent Lech Kaczyński, który będzie w Gdańsku. Odznaczy tam działaczy "Solidarności" i antykomunistycznej opozycji.