Najstarszy papierowy list świata

Konrad Godlewski
2006-08-10 , aktualizacja: 14.08.2006 00:00
A A A Drukuj
Papier został wynaleziony przynajmniej sto lat wcześniej, niż do tej pory sądzono - wynika ze znaleziska dokonanego w Chinach
Za wynalazcę papieru uważano dotąd kancelistę na dworze cesarza He z dynastii Han, eunucha Cai Luna, który eksperymentując z jedwabiem, korą drzew, a nawet sieciami rybackimi, wynalazł w 105 r. n.e. materiał idealnie nadający się do pisania. Z Chin papier rozprzestrzenił się na cały świat i za pośrednictwem Arabów ok. XII wieku trafił do Europy.

Tymczasem już w latach 80. archeolodzy pracujący na Jedwabnym Szlaku podejrzewali, że autorzy chińskich annałów nie znali całej prawdy o epokowym wynalazku. Na tamtejszych stanowiskach, w warstwach datowanych na jeden, a nawet dwa wieki przed narodzinami Chrystusa, znaleziono pożółkłe skrawki papieru. Ponieważ nie były zapisane, ich dokładne datowanie było niemożliwe.

Niewielki (10 cm kw.) zapisany skrawek papieru z lnianych włókien znaleziono wreszcie podczas prac archeologicznych w ruinach garnizonu wojskowego przy Nefrytowej Bramie, granicznej strażnicy na Jedwabnym Szlaku. Znalezisko trafiło do muzeum w oddalonej o 90 km słynnej oazie Dunhuang, gdzie archeolodzy przeprowadzili szczegółową analizę pokrywających je przeszło 20 znaków chińskiego pisma. Na podstawie ich kształtu ustalili datę powstania dokumentu na 8 r. p.n.e., a więc na 113 lat przed wynalazkiem Cai Luna!

Zdaniem badaczy skrawek jest częścią pierwszego znanego światu papierowego listu, a suche piaski Jedwabnego Szlaku mogą kryć więcej takich zabytków. - Cai Lun był zatem nie tyle wynalazcą papieru, co twórcą metody jego masowej produkcji - uważa Fu Licheng, kurator Muzeum Dunhuangu.

Podziel się